مهریه‌اش را بخشیده؛ میتواند دوباره پسش بگیرد؟ روش های طلب مهریه بعد از طلاق زوجین
اگر دلت میخواد بدونی بعد از طلاق و بخشش مهریه آیا باز هم میشه طلب مهریه کرد یا نه، پس حتما با این مطلب همراه باش.
شایانیوز- تصور کنید زنی برای اینکه از همسرش جدا شود، تمام مهریه اش را میبخشد و طلاق میگیرد. چند ماه بعد، وقتی از تصمیمش پشیمان می شود، به فکر پس گرفتن مهریه میفتد. شوهرش اما میگوید: "تو خودت مهریه‌ات را بخشیدی و طلاق هم گرفتیم، دیگر هیچ حقی نداری!" آیا ماجرا واقعا تمام شده است؟ در حقوق ایران، پاسخ به این سوال به نوع بخشش، نوع طلاق و زمان اقدام زن بستگی دارد. در بعضی شرایط امکان بازگشت وجود دارد، اما در برخی موارد بخشش مهریه قابل برگشت نیست.
بخشیدن مهریه دقیقا یعنی چه؟
بخشیدن مهریه همیشه به یک معنا نیست. گاهی زن در سندی رسمی اعلام میکند که دیگر مهریه‌اش را از شوهر مطالبه نمی کند. اگر این کار به معنای "ابراء" باشد، یعنی زن شوهرش را از پرداخت بدهی مهریه آزاد کرده است. طبق ماده 806 قانون مدنی، اگر طلبکار بدهی بدهکار را ببخشد، اصولا نمیتواند از این بخشش برگردد. بنابراین، اگر زن مهریه پرداخت نشده اش را به طور معتبر ابراء کرده باشد، صرف پشیمانی معمولا حقی برای مطالبه دوباره ایجاد نمیکند. به همین دلیل متن دقیق سند اهمیت زیادی دارد.
اگر زن مهریه را ببخشد و طلاق بگیرد، چه می شود؟
در اینجا باید به نوع طلاق توجه کرد. یکی از انواع طلاق، "طلاق خلع" است؛ یعنی زن به دلیل کراهت و نارضایتی از ادامه زندگی با شوهر، مالی را به او میبخشد تا طلاق انجام شود. این مال میتواند تمام مهریه، بخشی از آن یا حتی مالی دیگر باشد. به مالی که زن در این شرایط می بخشد، "بذل" می گویند. یعنی رن آن مال را در مقابل طلاق به شوهر واگذار میکند. این نوع بخشش با ابراء معمولی تفاوت دارد و ممکن است شرایط ویژه ای برای بازگشت داشته باشد.
آیا بعد از طلاق خلع میتوان مهریه را پس گرفت؟
بله، در شرایط مشخصی ممکن است. اگر طلاق از نوع خلع باشد، زن میتواند در مدت "عده" از بخششی که در برابر طلاق انجام داده، برگردد؛ البته به شرط رعایت شرایط قانونی. عده، مدت مشخصی پس از طلاق است که زن باید مقررات مربوط به آن را رعایت کند. این مدت در همه شرایط یکسان نیست. نکته مهم اینکه رجوع زن از بخشش در طلاق خلع میتواند آثار حقوقی دیگری هم داشته باشد؛ از جمله اینکه برای شوهر نیز، با تحقق شرایط قانونی، امکان رجوع به زندگی مشترک مطرح شود. بنابراین، این کار صرفا به معنای پس گرفتن مهریه نیست و باید وضعیت طلاق نیز بررسی شود.
اگر عده تمام شده باشد، چطور؟
اگر مدت عده تمام شده باشد، زن معمولا دیگر نمیتواند با استفاده از امکان ویژه رجوع از بذل در طلاق خلع، مهریه بخشیده شده را پس بگیرد. همچنین اگر بخشش مهریه پیش از طلاق و به شکل ابراء معتبر انجام شده باشد، صرف اینکه بعدا طلاق اتفاق افتاده یا زن پشیمان شده است، باعث بازگشت مهریه نمی شود. البته که اگر درباره اعتبار سند، وجود اکراه یا شرایط خاص توافق اختلافی وجود داشته باشد، موضوع جداگانه بررسی می شود. پس نمیتوان برای همه پرونده ها یک حکم یکسان صادر کرد.
قبل از بخشیدن مهریه، چه نکته ای را بدانیم؟
مهم ترین نکته این است که زن پیش از امضای هر سندی باید بداند دقیقا چه حقی را واگذار میکند. عباراتی مانند "ابراء مهریه"، "بذل مهریه در قبال طلاق" و "بخشش تمام حقوق مالی" ممکن است آثار متفاوتی داشته باشند. همچنین باید مشخص شود طلاق از چه نوعی است و آیا هنوز امکان قانونی رجوع از بخشش وجود دارد یا خیر. اگر طلاق انجام شده، تاریخ آن و مدت عده اهمیت ویژه ای دارد. بررسی سند توسط وکیل خانواده میتواند از تصمیم های اشتباه و اختلافات بعدی جلوگیری کند.
سه سوال و جواب کوتاه
اگر زن مهریه را ببخشد و بعد طلاق بگیرد، همیشه می تواند آن را پس بگیرد؟
خیر. این موضوع به نوع بخشش و نوع طلاق بستگی دارد.
اگر طلاق خلع باشد، زن تا چه زمانی می تواند از بخشش برگردد؟
در شرایط قانونی، در مدت عده امکان رجوع از بذل وجود دارد.
اگر زن مهریه را در دفترخانه ابراء کرده باشد، می تواند پشیمان شود؟
پشیمانی به تنهایی کافی نیست و اصولا ابراء معتبر قابل رجوع نیست.
