اعتراف دولت درمورد حقوق بازنشستگان/ افزایش حقوق توراهه؟
همه چیز درمورد حقوق بازنشستگان آیا افزایش حقوق در راه است یا خیر؟
کامران نرجه: قرار بود براساس تصمیم هیات مدیره سازمان تأمین اجتماعی، میزان افزایش حقوق بازنشستگان از فرمول افزایش حقوق شورای عالی کار برای کارگران تبعیت کند و بر پایه مستمری گروه حداقلبگیران این سازمان ۶۰ درصد اضافه شود. سایر سطوح مزدی هم معادل ۴۵ درصد پایه مستمری اسفند ۱۴۰۴ به همراه ۱.۵ میلیون تومان در ماه افزایش حقوق داشته باشند. اما در فیش مستمری خرداد امسال بسیاری از بازنشستگان، مزایای قبلی نظیر حق اولاد، حق مسکن، حق خواربار و حق معیشت عائلهمندی کسر شد و عملا رقم افزایش حقوق مطابق با انتظار اولیه مستمریبگیران نبود. این مسأله قدرت خرید بازنشستگان را نسبت به رشد نرخ تورم کاهش داده و باعث اعتراض برخی از آنان شده است.
یکی از مستمری بگیران این سازمان با انتقاد از شیوه افزایش حقوق امسال گفت: وقتی مزایای حقوق ماهانه من قطع شده، عملا اتفاق مثبتی در رشد حقوق امسال رخ نداده و به ازای آنچه حقوقم بالا رفته، مزایای قبلی من حذف شده است.
یکی دیگر از بازماندگان مستمریبگیر این سازمان با اشاره به قطع حق اولاد و حق عائلهمندی از حقوق خرداد خود گفت: من جزو گروه حداقل بگیران این سازمان هستم که بهجای حمایت از قدرت خرید من در مقابل رشد نرخ تورم، سازمان تأمین اجتماعی دریافتی خرداد را کاهش داده است. آیا این شیوه کمک به معیشت اقشار کم درآمد است؟
مصطفی سالاری مدیرعامل سازمان تأمین اجتماعی دیروز در یک نشست رسانهای و در پاسخ به سئوال خبرنگار اطلاعات راجع به این مسأله گفت: بر خلاف آنچه از سوی برخی مستمری بگیران اعلام میشود، هیچیک از این مزایا حذف نشده است و سازمان تأمین اجتماعی همچنان آنها را به مشمولان پرداخت میکند.
وی افزود: در دوران اشتغال، مزایایی مانند حق مسکن، کمکهزینه خواربار و حق اولاد جزو دریافتیهای مستمر محسوب میشود و حق بیمه از آنها کسر میشود؛ بنابراین، این مبالغ در محاسبه میانگین دستمزد و در نتیجه حقوق بازنشستگی اثرگذار است.
مدیرعامل سازمان تأمین اجتماعی ادامه داد: با وجود اینکه این مزایا در زمان اشتغال در محاسبه مستمری بازنشستگان لحاظ شده است، سازمان تأمین اجتماعی به منظور حمایت از معیشت بازنشستگان، کمکهزینههایی با عناوینی مانند حق مسکن، کمکمعیشت و حق اولاد را هم به صورت جداگانه و با ارقامی متفاوت از دوران اشتغال پرداخت میکند. وی تأکید کرد: در افزایش حقوق امسال هم این مزایا حذف نشده و با توافق انجامشده، مبالغ آنها در سطح سال گذشته باقی مانده است.
پس چرا با وجود حذفنشدن مزایا حقوق برخی مستمریبگیران کاهش یافته است؟ سالاری پاسخ داد که این کاهش ناشی از قطع مزایای افراد تحت تکفل است که از کفالت مستمریبگیران خارج شدهاند. سالاری درباره پرداخت حق اولاد گفت: این مزایا فقط به افرادی تعلق میگیرد که شرایط قانونی دریافت آن را داشته باشند؛ بنابراین ممکن است در برخی پروندههای بازماندگان، به دلیل تغییر وضعیت افراد تحت تکفل، حق اولاد یا برخی مزایا قابل پرداخت نباشد.
وی تصریح کرد: حق عائلهمندی قبلا به افرادی که دارای همسر هستند، پرداخت میشد، ولی در شرایطی که همسر فرد مورد نظر فوت کرده و دیگر جزو افراد تحت تکفل او نیست، چگونه میتواند حق عائلهمندی دریافت کند؟
مدیرعامل سازمان تأمین اجتماعی با اشاره به افزایش حقوق بازنشستگان افزود: سازمان اگرچه الزام قانونی به تبعیت از مصوبات شورای عالی کار در تعیین میزان افزایش مستمریها ندارد، اما در سال جاری افزایش مستمری بازنشستگان را بر همان مبنای مصوبات شورای عالی کار اعمال کرد؛ بهگونهای که افزایش ۶۰ درصدی و ۴۵ درصدی برای گروههای مشمول اجرا شد؛ در حالی که میزان افزایش حقوق در صندوقهای بازنشستگی کشوری و نیروهای مسلح حدود ۲۰ درصد بود.
توضیحات مهم تأمین اجتماعی درباره پرداخت حقوق بازنشستگان
با عنایت به اینکه مستمری بازنشستگان و مستمریبگیران گرامی سازمان از خرداد ماه با احکام جدید و اعمال افزایش حقوق سالیانه و اجرای مرحله نهایی متناسبسازی پرداخت شده است و پرداخت معوقات مابهالتفاوت فروردین و اردیبهشت ۱۴۰۵ در تعهد سازمان میباشد که مجموع این مبلغ به میزان حدود ۸۲ هزار میلیارد تومان نیازمند تأمین منابع مالی لازم بوده و سازمان ضمن پذیرش مطالبه بهحق و درست مستمریبگیران در شرایط اقتصادی و معیشتی کنونی، در تلاش است تا از روشها و ظرفیتهای مختلف، مبلغ مذکور را تأمین و پرداخت کند.
۲- علی رغم آنکه سازمان تأمین اجتماعی مشخصا در یک ساله اخیر و متاثر از شرایط خاص جنگ ۱۲ روزه در خردادماه و جنگ رمضان و آسیب به صنایع، کاهش فعالیت یا تعطیلی واحدهای اقتصادی و شرایط خاص کشور که منجر به کاهش وصول حق بیمه و منابع نقدینگی سازمان نسبت به تعهدات و پرداخت مالی غیرقابل تعویق و توقف (بویژه مستمری و هزینههای درمانی) شده است؛ اما همواره ارائه خدمات بیمهای، مالی و درمانی و بطور مشخص پرداخت حقوق به بیش از ۵ میلیون و ۳۰۰ هزار بازنشسته و مستمریبگیر این سازمان با مبلغ ماهانه بیش از ۱۴۲ هزار میلیارد تومان صرفا برای پرداخت حقوق و مستمری (معادل پنجاه درصد بودجه ماهانه جاری کل کشور) با وقفه یا اختلال مواجه نشده است.
۳- اگرچه سازمان ماهانه تلاش میکند تعهدات خود را از منابع درآمدی و نقدینگی حاصل از وصول حق بیمه -که درآمد اصلی، غالب و نقدی سازمان است- تأمین نمایند اما هر ماهه بخشی از فاصله درآمد/هزینه ماهانه خود را با استفاده از ابزارهای مالی از جمله تسهیلات بانکی جبران میکند و با بهرهگیری از همه ظرفیتهای سنتی و نوین در تامین منابع مالی مورد نیاز، استفاده از ظرفیتهای متعددی نظیر توکنایز برای تهاتر آنی مطالبات با بدهیها، روشهای اوراق گام، برات و سفته الکترونیک، گواهی اوراق، وصول و فروش اوراق مالی و دارایی (بابت پرداخت وصول مطالبات سازمان از دولت) و... کاستی منابع مالی مورد نیاز خود را تامین میکند.
لذا همانطور که تاکنون عملکرد سازمان تأمین اجتماعی به عنوان یک نهاد عمومی غیردولتی با بیش از هفتاد سال سابقه به عنوان بزرگترین صندوق بیمه اجتماعی کشور ثابت کرده است، ضمن تأکید بر ضرورت پیگیری و اجرای اقدامات و طرحهای اصلاحی در حوزه قوانین، مقررات و سازوکارهای اجرایی مرتبط با سازمان به منظور ارتقای خدمترسانی و عملکردی سازمان و پویایی و پایدار منابع این صندوق مبتنی بر حقالناس و مشارکت بین نسلی؛ تاکید میشود که هیچ گونه اختلال و توقفی در پایداری ارائه خدمات مالی، بیمهای و درمانی به جمعیت حدودا پنجاه میلیون نفری تحت پوشش بویژه مستمری بگیران و بازنشستگان وجود ندارد.