آخرین خبر از قطعی اینترنت؛ اینترنت بین الملل فردا چهارشنبه 9 اردیبهشت وصل می شود؟

شایانیوز- در حالی که بیش از ۶۰ روز از محدودیت‌های گسترده اینترنت در کشور سپری می‌شود، طرح موسوم به «اینترنت پرو» به عنوان یکی از راه‌حل‌های احتمالی برای دسترسی برخی اقشار، به جای رفع فیلترینگ سراسری، به کانون مباحثات جدی در میان نهادهای حاکمیتی تبدیل شده است. در این گزارش، به پرسش‌های کلیدی شما درباره جزئیات این طرح، میزان خسارات اقتصادی ناشی از قطعی اینترنت و چشم‌انداز احتمالی پایان محدودیت‌ها پاسخ می‌دهیم.

چرا اینترنت  محدود شده است؟

زمینه و دلایل رسمی:محدودیت‌های گسترده اینترنت از تاریخ ۱۹ دی ماه (۸ ژانویه) آغاز شد. منابع رسمی، این اقدام را در چارچوب «اقدامات امنیتی موقت» و در واکنش به «شرایط جنگی منطقه‌ای» پس از تنش‌های نظامی در ماه اسفند توصیف کرده‌اند. با این حال، این توجیه با گذشت زمان و ادامه وضعیت، با ابهاماتی مواجه شده است.

طرح «اینترنت پرو» چیست و چه کسانی مخاطب آن هستند؟

جزئیات طرح:«اینترنت پرو» طرحی است که در آن دسترسی به اینترنت، خصوصاً پلتفرم‌های بین‌المللی، برای گروه‌های خاصی از کاربران مانند فعالان اقتصادی، کسب‌وکارها، اصناف، پزشکان و همچنین خبرنگاران، با احراز هویت و پرداخت هزینه پیش‌بینی شده، فراهم خواهد شد. این طرح به صورت موقت و با هدف تسهیل امور ضروری تعریف شده است.

هزینه و شرایط:بر اساس اطلاعات موجود، هزینه این طرح حدود ۲ میلیون تومان برآورد شده و نیازمند طی کردن فرآیند احراز هویت پیچیده است.

• مخاطب: کسب‌وکارها، اصناف، صادرکنندگان، پزشکان، وکلا و اساتید دانشگاه.

• شرایط: احراز هویت و ارائه مدارک شغلی.

• هزینه: طبق برخی گزارش‌ها حدود ۲ میلیون تومان به ازای هر بسته.

• مدت طرح: موقتی و صرفاً تا زمان بازگشت شرایط به حالت عادی.

سخنگوی دولت تأکید کرده: «به محض اینکه وضعیت عادی اعلام شود، اینترنت به حالت قبل بازخواهد گشت.»

چه کسانی اینترنت پرو گرفته‌اند؟

گزارش‌ها حاکی است گروه‌های صنفی و برخی نهادهای مجاز در حال دریافت این سرویس هستند. جالب توجه است که سازمان نظام پرستاری پیشنهاد دریافت «اینترنت پرو» را رد کرده و اعلام داشته تا زمانی که محدودیت‌ها برای عموم مردم برداشته نشود، برای اعضای خود درخواست دسترسی ویژه نخواهد داد.

خسارات اقتصادی ناشی از قطعی اینترنت چقدر است؟

ارقام نگران‌کننده: کارشناسان اقتصادی برآورد می‌کنند که قطعی و محدودیت‌های اینترنت، خسارات مستقیم روزانه بین ۳۰ تا ۴۰ میلیون دلار و خسارات غیرمستقیم تا سقف ۸۰ میلیون دلار به اقتصاد کشور وارد می‌کند. این ارقام نشان‌دهنده تأثیر عمیق محدودیت‌های دسترسی به شبکه‌های ارتباطی بر فعالیت‌های اقتصادی، تولید و تجارت است.

 از جمله خسارات وارد شده حتی میتوان به  صادرات زعفران که تحت شعاع قرار گرفته هم اشاره کرد:

نایب‌رئیس شورای ملی زعفران با اشاره به چالش‌های اخیر در حوزه صادرات این محصول راهبردی، اعلام کرد: محدودیت‌های اینترنتی تأثیر مستقیم و منفی بر عملکرد صادرکنندگان داشته و روند ارتباط با مشتریان خارجی را با اختلال جدی مواجه کرده است.

وی با بیان اینکه نبود دسترسی پایدار به اینترنت، امکان مذاکره، بازاریابی و هماهنگی‌های لازم برای ارسال به‌موقع کالا را از صادرکنندگان سلب کرده، افزود: در نتیجه این شرایط، بسیاری از فرصت‌های تجاری از دست رفته و صادرات زعفران با کاهش قابل‌توجهی روبه‌رو شده است.

به گفته این مقام صنفی، این وضعیت فرصت مناسبی را برای رقبای منطقه‌ای، به‌ویژه افغانستان، فراهم کرده تا جایگاه ایران در بازار جهانی زعفران را تضعیف کنند. او تأکید کرد برخی رقبا حتی زعفران ایرانی را با نام خود در بازارهای بین‌المللی عرضه می‌کنند که این موضوع به اعتبار برند زعفران ایران آسیب می‌زند.

نایب‌رئیس شورای ملی زعفران همچنین از نبود حمایت کافی از سوی نهادهای مسئول و اتاق بازرگانی در شرایط بحرانی انتقاد کرد و گفت: فقدان راهنمایی و پشتیبانی مؤثر باعث شده صادرکنندگان در مدیریت این بحران تنها بمانند و بخشی از بازارهای هدف را از دست بدهند.

وی در پایان هشدار داد که ادامه این روند می‌تواند به کاهش ارزآوری کشور و تضعیف جایگاه ایران به‌عنوان بزرگ‌ترین تولیدکننده زعفران جهان منجر شود و خواستار اتخاذ تدابیر فوری برای رفع موانع موجود شد.

آیا «اینترنت پرو» باعث رفع فیلترینگ اینستاگرام و تلگرام می‌شود؟

ابهام در دسترسی به شبکه‌های اجتماعی:  اگرچه ماهیت «اینترنت پرو» دسترسی به شبکه جهانی اینترنت را فراهم می‌کند، اما با توجه به ملاحظات امنیتی و ماهیت نظارتی این طرح، چگونگی دسترسی به پلتفرم‌های اجتماعی پرکاربرد مانند اینستاگرام و تلگرام همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. انتظار می‌رود این دسترسی‌ها نیز با محدودیت‌ها و فیلترینگ‌های خاص همراه باشد و عمومیت نداشته باشد.

چه واکنشی نسبت به این طرح در دولت وجود دارد؟

اختلاف نظر در سطوح عالی:  گزارش‌ها حاکی از وجود اختلاف نظراتی  میان بدنه دولت و نهادهای امنیتی درباره اجرای طرح «اینترنت پرو» است. در حالی که برخی نهادها بر اجرای آن اصرار دارند، تیم رئیس‌جمهور، آقای پزشکیان، مخالفت قاطعی با اجرای این طرح در شکل فعلی آن داشته و آن را به صلاح کشور نمی‌داند. این اختلاف نظر، روند تصمیم‌گیری را با چالش مواجه کرده است.

در این راستا میتوان به صحبت  حکمی، مشاور وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات  اشاره کرد که گفت: برخی از اپراتورها برای خدمات دهی به برخی از کسب‌وکارها در این دوره خاص آن را ارائه کردند‌. همانطور که ریاست قوه قضاییه اشاره کردند در اجرای این طرح تخلف انجام شده است.  باید در ارائه خدمات ارتباطی عدالت رعایت شود، در مسأله دسترسی مردم به اینترنت قائل به عدالت هستیم و مطلقا اینترنت طبقاتی را قبول نداریم.

چشم‌انداز بازگشت اینترنت به حالت عادی چیست؟

عدم قطعیت در پیش‌بینی: با توجه به پیچیدگی‌های سیاسی، امنیتی و اقتصادی موجود، پیش‌بینی دقیق زمان رفع کامل محدودیت‌های اینترنت دشوار است. در حال حاضر، انتظار می‌رود تا زمان روشن شدن وضعیت نهایی طرح «اینترنت پرو» و تعیین تکلیف اختلاف نظرهای موجود، محدودیت‌ها ادامه یابد. هرگونه تحول در این زمینه، نیازمند پیگیری اخبار رسمی از سوی نهادهای مسئول خواهد بود.