استهلاک وحشتناک خودروهای برقی؛ در ۵ سال بیش از ۶۰ درصد افت قیمت

 بازار خودروهای برقی با وجود رشد سریع، همچنان با چالش مهمی به نام «استهلاک بالا» روبه‌رو است. اگرچه این خودروها از نظر هزینه سوخت، فناوری‌های پیشرفته و آلایندگی کمتر مزایای قابل توجهی دارند، اما افت شدید قیمت آن‌ها در بازار دست دوم باعث شده بسیاری از خریداران درباره خرید یک خودروی برقی نو با تردید تصمیم بگیرند.

به گزارش «شایانیوز» به نقل از تجارت نیوز؛ تازه‌ترین بررسی‌های منتشرشده از سوی مؤسسات iSeeCars، CarEdge و Recharged نشان می‌دهد برخی از محبوب‌ترین خودروهای برقی جهان تنها طی پنج سال، بیش از ۶۰ درصد ارزش اولیه خود را از دست می‌دهند؛ رقمی که به‌مراتب بیشتر از خودروهای بنزینی است. کارشناسان معتقدند عواملی مانند پیشرفت سریع فناوری باتری، کاهش مکرر قیمت خودروهای نو، پایان برخی مشوق‌های دولتی و قیمت‌گذاری بالای خودروهای لوکس، مهم‌ترین دلایل این روند هستند.

خودروهای برقی سریع‌تر از خودروهای بنزینی افت قیمت پیدا می‌کنند

بر اساس گزارش استهلاک سال ۲۰۲۶ مؤسسه iSeeCars، یک خودروی برقی به‌طور متوسط پس از پنج سال بین ۵۷ تا ۵۹ درصد از ارزش اولیه خود را از دست می‌دهد. این در حالی است که میانگین افت ارزش در میان تمام خودروهای موجود در بازار، اعم از بنزینی، هیبریدی و برقی، حدود ۴۱.۸ درصد برآورد شده است.

داده‌های مؤسسه Recharged نیز این موضوع را تأیید می‌کند و نشان می‌دهد میانگین افت ارزش خودروهای برقی در مدت پنج سال حدود ۵۹ درصد است، در حالی که خودروهای بنزینی در همین بازه زمانی معمولاً بین ۴۰ تا ۵۰ درصد از ارزش خود را از دست می‌دهند.

این اختلاف قابل توجه نشان می‌دهد که بازار خودروهای برقی هنوز به ثبات کامل نرسیده و فناوری‌های جدید با سرعت زیادی جایگزین مدل‌های قدیمی می‌شوند؛ موضوعی که مستقیماً بر قیمت خودروهای دست دوم تأثیر می‌گذارد.

پایان مشوق‌های دولتی بازار خودروهای برقی را تغییر داد

یکی از عوامل مهم افت قیمت خودروهای برقی، پایان اعتبار مالیاتی دولت آمریکا برای خرید این خودروهاست.

بر اساس این گزارش، اعتبار مالیاتی فدرال خودروهای برقی که تا ۷ هزار و ۵۰۰ دلار برای خریداران خودروهای نو در نظر گرفته شده بود، در تاریخ ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۵ به پایان رسید.

پس از حذف این مشوق، بسیاری از خریداران به جای خرید خودروهای برقی صفر کیلومتر، به سمت بازار خودروهای دست دوم رفتند. این تغییر باعث شد ارزش خودروهای نو با سرعت بیشتری کاهش پیدا کند و در نتیجه قیمت خودروهای کارکرده نیز تحت فشار قرار گیرد.

چرا خودروهای برقی بیشتر از خودروهای بنزینی افت قیمت دارند؟

کارشناسان معتقدند چند عامل به‌طور هم‌زمان باعث افزایش استهلاک خودروهای برقی شده است.

نخست اینکه بسیاری از خودروهای برقی، به‌ویژه مدل‌های لوکس، با قیمت اولیه بسیار بالایی وارد بازار می‌شوند و همین موضوع باعث می‌شود در بازار دست دوم تعداد خریداران بالقوه آن‌ها محدود باشد.

عامل دوم، کاهش مکرر قیمت خودروهای نو از سوی خودروسازان است. هر بار که یک شرکت قیمت نسخه صفر کیلومتر را کاهش می‌دهد، ارزش خودروهای کارکرده نیز به همان نسبت افت می‌کند.

عامل سوم، پیشرفت بسیار سریع فناوری باتری، افزایش برد حرکتی و بهبود سیستم‌های شارژ است. در نتیجه، یک خودروی برقی پنج ساله ممکن است از نظر فناوری چند نسل از مدل‌های جدید عقب‌تر باشد و همین موضوع تقاضا برای خرید آن را کاهش دهد.

آئودی e-tron GT؛ سدان لوکس با افت ارزش ۶۰ درصدی

بر اساس اطلاعات CarEdge، خودروی آئودی e-tron GT طی پنج سال حدود ۶۰ درصد از ارزش اولیه خود را از دست می‌دهد.

قیمت متوسط این خودرو در زمان عرضه حدود ۱۰۷ هزار و ۹۹۵ دلار بوده اما پس از پنج سال ارزش آن به حدود ۴۳ هزار و ۱۸۷ دلار کاهش پیدا می‌کند.

اگرچه این خودرو از پلتفرم مشترکی با پورشه تایکان استفاده می‌کند، اما عملکرد آن در بازار خودروهای دست دوم به‌مراتب ضعیف‌تر است.

کارشناسان یکی از دلایل اصلی این افت قیمت را کاهش محبوبیت سدان‌های برقی لوکس در برابر شاسی‌بلندها و کراس‌اوورهای برقی می‌دانند؛ خودروهایی که در سال‌های اخیر سهم بیشتری از بازار را به خود اختصاص داده‌اند.

جگوار I-Pace؛ رکورددار افت ارزش در میان خودروهای برقی

بررسی‌ها نشان می‌دهد جگوار I-Pace بیشترین افت ارزش را در میان تمام خودروهای برقی تجربه می‌کند.

طبق آمار CarEdge، این خودرو پس از پنج سال ۷۰.۷ درصد از ارزش خود را از دست می‌دهد، در حالی که مؤسسه Recharged میزان افت ارزش آن را حتی بیشتر و حدود ۷۲.۲ درصد اعلام کرده است.

این خودرو نخستین محصول تمام برقی جگوار بود که با قیمتی بیش از ۷۵ هزار دلار وارد بازار شد.

اما پس از عرضه، جگوار با تغییرات گسترده در استراتژی برند، توقف طولانی تولید و همچنین فراخوان مربوط به داغ شدن بیش از حد باتری در نزدیک به ۲ هزار و ۳۰۰ دستگاه I-Pace روبه‌رو شد؛ عواملی که اعتماد خریداران خودروهای دست دوم را به شدت کاهش داد و موجب افت شدید ارزش این مدل شد.

تسلا مدل S؛ پرچمداری که ارزش خود را سریع از دست می‌دهد

تسلا مدل S نیز یکی دیگر از خودروهایی است که افت قیمت قابل توجهی را تجربه می‌کند.

بر اساس اطلاعات CarEdge، این خودرو طی پنج سال حدود ۶۹ درصد از ارزش خود را از دست می‌دهد، در حالی که iSeeCars این میزان را حدود ۶۲ درصد برآورد کرده است.

مدل S از ابتدا به‌عنوان یک سدان لوکس با قیمتی بیش از ۱۰۰ هزار دلار عرضه شد و همین قیمت بالا بازار خودروهای دست دوم آن را محدود کرده است.

از سوی دیگر، سیاست تسلا در کاهش مداوم قیمت خودروهای نو باعث شده ارزش نسخه‌های کارکرده نیز با سرعت بیشتری افت کند.

علاوه بر این، کاهش تولید مدل‌های S و X نگرانی‌هایی درباره تأمین قطعات و خدمات بلندمدت ایجاد کرده که بر ارزش فروش مجدد این خودرو نیز تأثیر گذاشته است.

نیسان LEAF؛ خودروی اقتصادی با افت ارزش قابل توجه

اگرچه نیسان LEAF در زمان عرضه قیمتی کمتر از ۳۰ هزار دلار داشت، اما این موضوع مانع از افت شدید ارزش آن نشده است.

مؤسسه iSeeCars افت ارزش پنج‌ساله این خودرو را ۶۲.۹ درصد اعلام کرده است.

CarEdge این رقم را ۶۶ درصد و Recharged نیز حدود ۶۴ درصد برآورد کرده‌اند.

کارشناسان دلیل اصلی این افت قیمت را استفاده از فناوری قدیمی‌تر باتری، سرعت شارژ پایین‌تر و برد حرکتی کمتر نسبت به خودروهای برقی جدید می‌دانند.

البته نیسان امیدوار است نسل جدید LEAF مدل ۲۰۲۶ با باتری بزرگ‌تر، شارژ سریع‌تر و فناوری‌های جدید بتواند وضعیت فروش مجدد این خودرو را در آینده بهبود ببخشد، هرچند هنوز مشخص نیست این هدف تا چه اندازه محقق خواهد شد.

تسلا مدل X؛ شاسی‌بلند لوکس با افت ارزش بالا

بررسی‌ها نشان می‌دهد تسلا مدل X نیز از روند کلی بازار خودروهای برقی مستثنا نیست.

طبق اطلاعات iSeeCars، این خودرو طی پنج سال حدود ۶۱.۱ درصد از ارزش خود را از دست می‌دهد.

CarEdge میزان افت ارزش آن را ۶۷ درصد اعلام کرده و Recharged نیز این عدد را حدود ۵۷ درصد برآورد کرده است.

تفاوت این ارقام به عواملی مانند میزان کارکرد خودرو، شرایط نگهداری و منطقه فروش بستگی دارد، اما حتی پایین‌ترین برآورد نیز نشان می‌دهد مدل X نسبت به بسیاری از شاسی‌بلندهای بنزینی هم‌رده افت ارزش بیشتری را تجربه می‌کند.

قدیمی‌تر شدن این خودرو در مقایسه با شاسی‌بلندهای برقی جدید، نگرانی درباره قابلیت اطمینان و کاهش تولید آن از سوی تسلا از مهم‌ترین عوامل افت قیمت این مدل محسوب می‌شوند.

کدام خودروهای برقی ارزش خود را بهتر حفظ می‌کنند؟

در مقابل این خودروها، برخی مدل‌های برقی عملکرد بسیار بهتری در حفظ ارزش دارند.

بر اساس داده‌های Charge Port، تسلا مدل ۳ پس از دو سال حدود ۶۶ درصد از ارزش اولیه خود را حفظ می‌کند و تسلا مدل Y نیز حدود ۶۴ درصد از ارزش خود را نگه می‌دارد.

کارشناسان دلیل این عملکرد بهتر را محبوبیت بالاتر، دسترسی گسترده به شبکه سوپرشارژرهای تسلا، به‌روزرسانی‌های مداوم نرم‌افزاری و تولید انبوه این دو مدل می‌دانند.

همچنین پورشه تایکان یکی از معدود خودروهای برقی لوکسی است که نسبت به بسیاری از رقبای خود افت قیمت کمتری را تجربه کرده و عملکرد بهتری در بازار خودروهای دست دوم دارد.

گزارش‌های منتشرشده از سوی مؤسسات iSeeCars، CarEdge و Recharged نشان می‌دهد که خودروهای برقی هنوز از نظر حفظ ارزش با خودروهای بنزینی فاصله قابل توجهی دارند. در این میان، آئودی e-tron GT، جگوار I-Pace، تسلا مدل S، نیسان LEAF و تسلا مدل X همگی طی پنج سال بیش از ۶۰ درصد از ارزش خود را از دست می‌دهند و در برخی موارد مانند جگوار I-Pace این افت حتی به بیش از ۷۲ درصد نیز می‌رسد. با این حال، همین افت قیمت برای خریداران خودروهای دست دوم می‌تواند یک فرصت ارزشمند باشد؛ زیرا بخش عمده کاهش ارزش توسط مالک اول پرداخت شده است. در مقابل، افرادی که قصد خرید خودروی برقی صفر کیلومتر دارند، بهتر است علاوه بر مشخصات فنی، هزینه استهلاک و ارزش فروش مجدد خودرو را نیز به‌عنوان یکی از مهم‌ترین معیارهای انتخاب خود در نظر بگیرند.